Dr. Öğr. Üyesi Esra Akgül’ün “Erken Çocuklukta Mühendislik Tasarımı Testi” Makalesi Yayımlandı

Eğitim Bilimleri Fakültesi öğretim üyemiz Dr. Esra Akgül’ün  Prof. Dr. Şermin Metin,  Doç. Dr. Mehmet Başaran, Prof. Dr. Yaşar Özbay,  Dr. Merve Yıldırım Seheryeli, Dr. Zeliha Damla Kalyenci ve Dr. Mihriban Özcan ile birlikte kaleme aldığı “Engineering Design Test in Early Childhood: A Validity and Reliability Study” (Erken Çocuklukta Mühendislik Tasarımı Testi: Bir Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması) başlıklı makalesi, SSCI kapsamında Q1 diliminde yer alan International Journal of Technology and Design Education dergisinde 16 Nisan 2026 tarihinde yayımlandı.

Bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) alanlarında erken yaşta kazanılan becerilerin önemi dünya genelinde giderek artıyor. Bu süreçte çocukların mühendislik tasarımı becerilerinin bilimsel ve güvenilir araçlarla değerlendirilmesi de önemli bir ihtiyaç hâline geliyor. Bu doğrultuda hazırlanan çalışmada, çocukların mühendislik tasarımı becerilerini değerlendirmek amacıyla geliştirilen Erken Çocukluk Mühendislik Tasarımı Testi’nin (EDTEC) psikometrik özellikleri incelendi.

Üç Boyutlu Yapı: Sözel, Sayısal ve Görsel-Uzamsal Düşünme

Çalışmada, mühendislik tasarımının temelinde yer alan bilişsel süreçler sözel, sayısal ve görsel-uzamsal düşünme olmak üzere üç boyutta ele alındı. Araştırma, farklı sosyoekonomik düzeylerdeki okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 5–7 yaş arası geniş bir çocuk grubuyla yürütüldü. Testin geçerliği ve güvenirliği kapsamlı analizlerle sınandı. Bunun için çocukların problem çözme becerileri ve bilişsel yetenekleriyle ilişkisi de incelendi.

Analizler sonucunda testin üç boyutlu yapısı doğrulandı. Testin hem alt boyutlarında hem de zaman içindeki tutarlılığında yüksek düzeyde güvenilirlik sağladığı belirlendi.

Mühendislik Tasarımı, Kendine Özgü Bir Beceri Alanı

Araştırmanın dikkat çekici bulgularından biri, mühendislik tasarımı becerisinin genel problem çözme becerisinden farklılaşması oldu. Bulgular ayrıca mühendislik tasarımının bilişsel yeteneklerle kısmen ilişkili olduğunu, ancak kendine özgü bir yapıya sahip olduğunu ortaya koydu.

Elde edilen sonuçlar, Erken Çocukluk Mühendislik Tasarımı Testi’nin çocukların mühendislik tasarımı becerilerini değerlendirmede etkili biçimde kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu gösteriyor. Çalışma, erken çocukluk döneminde mühendislik tasarımı becerilerinin değerlendirilmesine ve bu becerilerin eğitim programlarına entegre edilmesine önemli bir katkı sunuyor. Ayrıca erken yaşlardan itibaren mühendislik ve tasarım temelli öğrenme süreçlerini destekleyecek eğitim politikalarının geliştirilmesine de rehberlik ediyor.

Hocamızı çalışmalarından ötürü tebrik ediyoruz.

Makalenin tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.